Bấm huyệt giảm chuột rút bắp chân khi ngủ bằng huyệt Thừa Sơn

Khi nào nên bấm huyệt giảm chuột rút bắp chân khi ngủ

Bài bấm huyệt giảm chuột rút bắp chân khi ngủ này phù hợp khi bạn đột ngột tỉnh giấc vì bắp chân co cứng, đau nhói, bàn chân bị kéo duỗi hoặc không thể thả lỏng ngay. Tình trạng này còn được gọi là vọp bẻ, thường xuất hiện lúc nửa đêm, sau khi chạy bộ, chơi thể thao, đi bộ nhiều, đứng lâu hoặc uống chưa đủ nước trong ngày.

Nhiều người cũng thực hiện bài này vào buổi tối để hỗ trợ thư giãn cơ bắp chân nếu hay bị chuột rút tái đi tái lại. Mục tiêu là giúp cơ đang co thắt được thả lỏng từ từ, giảm cảm giác căng đau và giúp bạn dễ quay lại giấc ngủ hơn, không phải điều trị nguyên nhân sâu xa của mọi trường hợp chuột rút.

Bài không dùng để xử lý chuột rút do sốt cao, co giật toàn thân, chấn thương cơ nặng (rách cơ, bầm tím lan rộng) hoặc đau kèm sưng nóng đỏ một bên chân — những tình huống này cần được đánh giá y tế thay vì chỉ tự bấm huyệt tại nhà.

Huyệt Thừa Sơn nằm ở đâu trên bắp chân

Bài chỉ dùng một huyệt duy nhất là Thừa Sơn — nằm ở chính giữa mặt sau bắp chân, tại chỗ lõm hình chữ V giữa hai bó cơ sinh đôi. Vị trí này thường rõ nhất khi bạn kiễng chân, gập bàn chân về phía ống quyển hoặc dùng tay vuốt từ vùng bắp chân phình nhất xuống dưới cho đến khi gặp một khe lõm ở giữa.

Vì chỉ dùng một huyệt, bài bấm huyệt giảm chuột rút bắp chân khi ngủ rất dễ nhớ và có thể thực hiện ngay trong đêm khi vừa tỉnh giấc vì đau. Nếu chưa chắc vị trí, hãy bắt đầu bằng cách xoa nhẹ toàn bộ bắp chân 20-30 giây, sau đó dùng ngón cái dò điểm lõm nhạy hơn vùng xung quanh rồi mới tăng lực ấn.

Hướng dẫn bấm huyệt Thừa Sơn đúng cách

• Khi cơn chuột rút xuất hiện, ngồi dậy hoặc nằm duỗi thẳng chân đang bị co rút, tránh gồng thêm cơ.
• Dùng ngón cái tìm điểm lõm giữa bắp chân (huyệt Thừa Sơn), ấn thẳng góc với lực tăng dần đến khi cảm nhận căng tức rõ.
• Vừa giữ lực ấn, vừa từ từ kéo các ngón chân và bàn chân hướng về phía ống quyển (gập mu bàn chân) để hỗ trợ cơ bắp chân giãn ra.
• Giữ tư thế này 20-30 giây, sau đó thả lỏng, lặp lại 2-3 lần đến khi cơn đau dịu hẳn, rồi xoa bóp nhẹ toàn bộ bắp chân.

Một lượt thực hiện mất khoảng 2-3 phút. Nếu chuột rút tái phát trong đêm, có thể lặp lại bất cứ lúc nào cần, nhưng không nên day miết quá mạnh đến mức bầm da hoặc đau tăng sau khi hết cơn co rút.

Sau khi cơn đau giảm, bạn có thể đứng dậy đi chậm vài bước, uống vài ngụm nước ấm và giãn cơ bắp chân nhẹ trước khi ngủ lại. Nếu hay bị chuột rút sau vận động, nên khởi động kỹ, giãn cơ sau tập và tránh tăng cường độ tập quá nhanh.

Lưu ý an toàn và khi nào cần đi khám

Không ấn day lên vùng bắp chân đang có vết thương, viêm da hoặc tĩnh mạch nổi rõ, giãn to. Phụ nữ mang thai, đặc biệt 3 tháng cuối, nên hỏi ý kiến bác sĩ trước khi tự bấm huyệt vùng chân vì giai đoạn này dễ gặp thay đổi tuần hoàn chi dưới. Người lớn tuổi hoặc người có bệnh nền tiểu đường (thường giảm cảm giác ở bàn chân, cẳng chân) nên thao tác nhẹ nhàng và quan sát kỹ phản ứng của da.

Nếu bắp chân sưng to một bên, nóng đỏ, đau tăng dần và không giống cơn chuột rút thoáng qua thông thường, cần đi khám ngay vì đây có thể là dấu hiệu vấn đề mạch máu cần xử lý y tế, không nên chỉ dựa vào xoa bóp bấm huyệt tại nhà. Cũng nên đi khám nếu chuột rút xảy ra rất thường xuyên, kèm tê yếu chân, khó đi lại, đau lưng lan xuống chân hoặc đang dùng thuốc có thể ảnh hưởng điện giải.

Bấm huyệt chỉ là biện pháp tự chăm sóc hỗ trợ. Không tự ý ngừng thuốc, bỏ qua lịch khám hoặc trì hoãn cấp cứu khi có dấu hiệu bất thường chỉ vì cơn đau có giảm tạm thời sau khi day ấn.

Câu hỏi thường gặp

Bấm huyệt Thừa Sơn có ngăn chuột rút bắp chân khi ngủ tái phát không?

Đây là biện pháp hỗ trợ giảm cơn đau khi chuột rút xảy ra và hỗ trợ thư giãn cơ trước khi ngủ, không đảm bảo ngăn hoàn toàn tái phát. Nên kết hợp thêm uống đủ nước, giãn cơ trước khi ngủ hoặc trước khi vận động để giảm nguy cơ.

Hay bị chuột rút bắp chân về đêm có phải dấu hiệu bệnh gì không?

Chuột rút thỉnh thoảng thường không đáng lo, nhưng nếu xảy ra rất thường xuyên, ảnh hưởng giấc ngủ nhiều đêm liên tiếp, nên đi khám để kiểm tra các nguyên nhân như thiếu nước, rối loạn điện giải, tác dụng phụ của thuốc hoặc vấn đề tuần hoàn, thay vì chỉ tự xử lý bằng bấm huyệt.

Có nên bấm cả hai bên chân không?

Nếu chỉ một bên bị chuột rút, hãy ưu tiên bên đang đau trước. Sau khi cơn đau giảm, có thể day nhẹ huyệt Thừa Sơn ở chân còn lại 1 phút để thư giãn cân bằng, miễn là không có đau, sưng hoặc tổn thương da tại vùng bắp chân.

Ngoài Thừa Sơn, có thể chăm sóc thêm vùng chân bằng cách nào?

Nếu bạn cũng hay mỏi cả cẳng chân hoặc cảm thấy uể oải, có thể tham khảo thêm huyệt Túc Tam Lý ở cẳng chân trên như một phần chăm sóc chân toàn diện hơn, ngoài lúc xử lý cơn chuột rút cấp.